Friday, May 18, 2007

Λολίτα - ο πρόλογος

Η Λολίτα του Βλαντιμίρ Ναμπόκοφ είναι το αγαπημένο μου βιβλίο. Η γλώσσα που χρησιμοποιεί ο συγγραφέας είναι υπέροχη. Υπάρχουν συμμετρίες στο κείμενο, αναγραμματισμοί και κρυφά νοήματα, τα οποία αποκτούν όλα μαζί ένα νόημα όσο διαβάζεις. Οι ονοματοδοσίες (χαρακτήρων, τοποθεσιών, κλπ) δεν είναι ποτέ τυχαίες και κρύβουν όλες μέσα τους τα σώψυχα του Ναμπόκοφ. Και κυρίως, την αγάπη του για την λεπιδοπτερολογία. Τις πεταλούδες. Τις νύμφες. Και τα νυμφίδια. Και όλα αυτά σε μια γλώσσα που δεν είναι η μητρική του συγγραφέα (ο Ναμπόκοφ έγραφε αρχικά στα ρωσικά και αφού έφυγε από τη Ρωσία ξεκίνησε τη συγγραφή των κειμένων του στα αγγλικά). Διάβαζα ξανά σήμερα το πρωί τον πρόλογο της Λολίτας. Κάποια στιγμή τον είχα σχεδόν αποστηθίσει. Τον θεωρώ έναν από τους καλύτερους προλόγους που έχω διαβάσει. Και τον μοιράζομαι.


Παραθέτω και την ελληνική μετάφραση, από την (σχολιασμένη) έκδοση των Εκδ. Πατάκη (η φωτογραφία παρεπιπτόντως είναι από το φωτογραφικό λεύκωμα "Φωτοφράκτης" του Ανδρέα Εμπειρίκου). Θεωρώ ευτύχημα που όταν αποφάσισα να διαβάσω την Λολίτα, μόλις είχε εκδοθεί η σχολιασμένη έκδοση. Μου παρείχε μια 2η και 3η ανάγνωση που αλλιώς δεν θα είχα γνωρίσει.

1.


Λολίτα, φως της ζωής μου, φλόγα των λαγόνων μου. Αμαρτία μου, ψυχή μου. Λο-λί-τα: της γλώσσας η άκρη τρέχει τρεις φορές στον ουρανίσκο, για να χτυπήσει με την τρίτη απαλά πάνω στα δόντια. Λο. Λι. Τα.

Ήταν Λο, απλή Λο το πρωινό, τέσσερα πόδια και δέκα ίντσες, ορ8ή με το ένα της σοσόνι. Ήταν Λόλα φορώντας παντελόνια. Ήταν Ντόλλυ στο σχολείο, Ντολόρες στο ληξιαρχείο. Όμως στη δική μου αγκαλιά ήταν πάντα, κάθε φορά, Λολίτα.

Είχε κάποια προκάτοχο; Ναι, είχε, και βέβαια είχε. Μάλιστα δε θα υπήρχε ίσως διόλου Λολίτα αν δεν είχα ερωτευθεί, ένα καλοκαίρι, κάποιο αρχικό κορίτσι, κάποια αρχική παιδίσκη. Σ’ ένα πριγκιπάτο δίπλα στο γιαλό. Ω, πότε; Περίπου τόσα χρόνια πριν η Λολίτα γεννηθεί όσα ήταν εκείνο το καλοκαίρι τα χρόνια τα δικά μου. Μπορείτε να βασίζεστε σ’ ένα δολοφόνο για μια πρόζα ποιότητας.

Κυρίες και κύριοι ένορκοι, το πειστήριο υπ’ αριθμόν ένα είναι αυτό που τα σεραφείμ με τα ευγενικά φτερά ζήλεψαν τόσο. Κοιτάξτε αυτό το ακάνθινο στεφάνι.


Vladimir Nabokov, Λολίτα: η σχολιασμένη έκδοση, Εκδόσεις Πατάκη (2002), Αθήνα.


Πλησιάζει το καλοκαίρι. Και ανυπομονώ να σταματήσω για λίγο την δουλειά. Να πάρω το καράβι και να βρεθώ στο πριγκηπάτο μου δίπλα στο γιαλό.


4 comments:

kat. said...

αχ...τέλειο!

lucy of wild flowers said...

Καλημέρα!
Υπέροχα το παρουσιάζεις!
Το βιβλίο δεν το έχω διαβάσει, αλλά σαν τρελλή σινεφίλ έχω δει και τις δύο ταινίες, και την παλιά, με την Σιού Λάιον, και το ριμέικ!
Μπορώ να πω, ότι η παλιά είναι πολύ ανώτερη στην απόδοση του πνεύματος του άκαιρου αυτού πάθους καθώς και στην σατανική αθωότητα της Λολίτας!
Πάντως θα διαβάσω και το βιβλίο, στα αγγλικά, κι εγώ όπως κι εσύ σε μια ερημική ακρογιαλιά το καλοκαίρι!
Ευχαριστώ για το όμορφο ποστ!
:-))

Epikouros said...

Στα αγγλικά πρέπει να είναι ακόμα πιο υπέροχο (αν κρίνω από τις πρώτες σελίδες που είχα διαβάσει κάποτε).. Απλώς αν βρεις μια σχολιασμένη έκδοση (είτε είναι στα αγγλικά είτε στα ελληνικά) μπορείς να το χαρείς περισσότερο νομίζω..

lucy of wild flowers said...

Θα το ψάξω στα βιβλιοπωλεία, αύριο!

Με ενέπνευσες και θα κάνω ποστ!
Στο αφιερώνω!
:-))